فصلنامه روان شناسی تربیتی

چکیده پژوهش حاضر به مقایسه مهارت نوشتاری کودکان با و بدون تجربه پیش دبستانی در پایه ی اول دبستان و ارائه راهکارهای مناسب می‌پردازد. در این پژوهش علّی- مقایسه‌ای، جامعه آماری کلیه دانش آموزان پایه اول دبستان در شهر تهران است که از طریق نمونه‌گیری خوشه‌ای مرحله‌ای انتخاب شده است؛ بدین صورت که نمونه‌ای با حجم 60 دانش‌آموز کلاس اول دبستان که 30 نفر را دانش آموزان دارای تجربۀ پیش از دبستان (15 نفر دختر و 15 نفر پسر) و 30 نفر دیگر را دانش آموزان بدون تجربۀ پیش از دبستان تشکیل می‌دادند. برای مشخص کردن دانش آموزان با و بدون تجربۀ پیش از دبستان به پروندۀ تحصیلی آنان مراجعه شد که به تأیید معلمان رسید، همچنین برای آزمون مهارت نوشتاری دانش‌آموزان از آزمون پیشرفت نوشتن (راغب، 1384) استفاده شد. در تحلیل داده‌ها، مشاهده گردید که در تمامی فرضیه‌های پژوهشی بین دانش‌آموزان با تجربۀ پیش از دبستان نسبت به دانش آموزان بدون تجربۀ پیش از دبستان از نظر مهارت املاء و انشاء تفاوت معناداری وجود دارد. مهارت نوشتن در دو زمینۀ املاء و انشاء  بهتر از دانش‏آموزان بدون تجربۀ پیش از دبستان است و عامل جنسیت نیز در این تفاوت‌ها مؤثر واقع شده است. بر این اساس، بر نقش تجربه‌های پیش از دبستان بر مهارت‌های نوشتاری تأکید می‌شود.

چکیده نظر به وجود رابطه بین سبک یادگیری افراد با سبک تدریس
مرجّح آنان، مطالعه پیمایشی حاضر با هدف بررسی تأثیر سبک تدریس مرجح دانشجویان رشته
علوم تربیتی دانشگاه فردوسی مشهد بر سبک یادگیری آنان انجام شد. 180 دانشجو از
میان 500 دانشجو در سال تحصیلی1390-1389 از طریق جدول نمونه‏گیری مورگان، انتخاب
شده و به پرسشنامه‏های سبک تدریس و سبک یادگیری پاسخ دادند. نتایج نشان داد که دانشجویان
به سبک تدریس فعال گرایش دارند و سبک یادگیری غالب آنان نیز سبک همگرا و جذب‏کننده
است. به علاوه، دانشجویانی که سبک تدریس فعال را ترجیح می‏دهند، سبک یادگیری آنان
اغلب واگراست طبق یافته‏ها پیشنهاد می‏شود که استادان از روش‏های فعال تدریس
استفاده کنند و در ضمن طراحی‏های تدریس خود شیوه‏های متفاوتی به‌کارگیرند تا دانشجویان
در تمام شیوه‏های یادگیری مهارت پیدا کنند و با لحاظ شدن سبک‏های مختلف تدریس مرجح
آنان، موجبات پیشرفت تحصیلی آنان فراهم شود

چکیده هدف این پژوش بررسی میزان اثربخشی بازی رایانه‏ای جمع اعداد در یادگیری و یادداری درس ریاضی اول ابتدایی بود. برای رسیدن به این هدف از روش شبه آزمایشی و از طرح پیش‏آزمون و پس‏آزمون با گروه کنترل استفاده شد. جامعه این پژوهش تمامی دانش‏آموزان اول ابتدایی پسر شهرستان ورزقان و نمونه آن 30 نفر از این جامعه بود که از طریق نمونه‏گیری خوشه‏ای انتخاب شدند و در دو گروه‏ گواه و آزمایشی قرار‏گرفتند. برای هر دو گروه پیش‏آزمون، پس‏آزمون و آزمون یادداری اجرا شد. آموزش برای گروه گواه از طریق روش مرسوم و برای گروه آزمایشی از طریق بازی رایانه‏ای جمع اعداد ارائه شد. برای تحلیل داده‏ها در بخش آمار توصیفی، شاخص‏هایی نظیر میانگین و انحراف استاندارد نمرات، مورد استفاده قرار گرفت. و در بخش آمار استتنباطی و برای بررسی فرضیه پژوهش از آزمون تحلیل کوواریانس بهره گرفته شد. نتایج بدست آمده نشان دادند که تفاوت میان نمرات یادگیری و یادداری گروه کنترل و آزمایشی در سطح آلفای 0.05 معنی‏دار می‏باشد.

چکیده بازی‏ها‏ی رایانه‏ای به یکی از پر طرفدارترین روش‏ها‏ی سرگرمی و بازی در بین کودکان و نوجوانان تبدیل شده و هرروز بر تنوع آنها افزوده می‏شود. پژوهش‏ها‏ی زیادی در چند سال گذشته در مورد این بازی‏ها‏نشان می‏دهد انجام حتی کوتاه مدت آنها توانایی‏ها‏ی شناختی چون تجسم فضایی، حافظه دیداری، زمان واکنش و سرعت پردازش را بهبود می‏بخشد. در پژوهش حاضر به روش فرا تحلیل 34 تحقیق که درباره تاثیر این گونه بازی‏ها‏ بر زمان واکنش انتخابی، حافظه کاری و تجسم فضایی به عنوان متغیر‏ها‏ی وابسته انجام شده بود انتخاب شده و مورد بررسی قرار گرفت. جامعه آماری عبارت بود ازکلیه پژوهش‏ها‏ی مرتبط با موضوع در گستره زمانی (2012- 2003) (1391- 1382) که به زبان‏ها‏ی انگلیسی و فارسی منتشر شده بود. روش فراتحلیل مورد استفاده روش ترکیب نتایج بود.‏ نتایج نشان داد: 1. صرف نظراز نوع پژوهش‏ها‏ (آزمایشی یا غیر آزمایشی) اندازه اثر ترکیب یافته برای زمان واکنش انتخابی 34/0 =+r، حافظه کاری 24/0= +r و تجسم فضایی 27/0= +r است. 2. پژوهش‏ها‏ی آزمایشی اندازه اثر کمتری نشان می‏دهند. 3. هرچه مدت زمان انجام بازی‏ها‏ طولانی‏تر است اندازه اثر بیشتری دیده می‏شود.

چکیده اگرچه محیط‏های یادگیری الکترونیکی بسیار گسترده و روند استفاده از آموزش الکترونیکیبهسرعتدرحال افزایش است پژوهش‏های کمی در رابطه با نگرش به یادگیری الکترونیکی دانش‏آموزان صورت پذیرفته است. این در حالی است که نگرش به یادگیری الکترونیکی نقشی کلیدی در موفقیت آمیز بودن این نوع آموزش دارد. در پژوهش حاضر میزان تأثیر اضطراب کامپیوتر بر نگرش به یادگیری الکترونیکی با نقش واسطه‏ای عواملی همچون نگرش و خودکارآمدی کامپیوتر و اینترنت در قالب آزمون مدلی مطالعه شده است. روش پژوهش از نوع همبستگی است. جامعه آماری کلیه دانش‏آموزان دبیرستان‏های دولتی شهر نور آباد لرستان و تعداد شرکت‏کنندگان 485 نفر بود. که با روش نمونه‏گیری خوشه‏ای تصادفی انتخاب شدند و به پرسشنامه‏ای که بر اساس مدل مفهومی پژوهش طراحی شده، پاسخ دادند. از نتایج قابل توجه می‏توان به تأثیر منفی تقریباَ یکسان اضطراب کامپیوتر بر نگرش به کامپیوتر و اینترنت و نیز تأثیر مثبت قابل توجه خودکارآمدی اینترنت بر نگرش به یادگیری الکترونیکی اشاره کرد. در مجموع، مدل اصلاح شده با داده‏ها برازش مناسبی داشته است که نشان‏دهنده اهمیت و نقش عواملی همچون اضطراب کامپیوتر، نگرش و خودکارآمدی کامپیوتر و اینترنت بر روی نگرش به یادگیری الکترونیکی و موفقیت در آن بوده است.

چکیده هدف پژوهش حاضر بررسی شیوع رفتار اهمالکاری تحصیلی در بین دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد آبادان بود. همچنین در این پژوهش ارتباط بین رفتار اهمالکاری تحصیلی و متغیرهای جمعیت شناختی، ترجیح زمان مطالعه، و هدف از ورود به دانشگاه مورد بررسی قرار گرفت. پژوهش حاضر از نوع مطالعات توصیفی- مقطعی است. نمونه ی این پژوهش شامل 600 نفر (281 زن و 319 مرد) است که با روش نمونه گیری تصادفی خوشه‏ای از بین دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد آبادان انتخاب شدند. آزمودنی‏ها با استفاده از پرسشنامه‏ی اهمالکاری تحصیلی آیتکن مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده‏های‏ به دست آمده از طریق آزمون تی، تحلیل واریانس، ضریب همبستگی، و تحلیل رگرسیون چندمتغیره، و به کمک 18 SPSSمورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفتند. یافته‏ها نشان می‏‏دهد که 14 % از کل دانشجویان نمونه مورد بررسی، 8/12 % از دانشجویان زن، و 1/14 % از دانشجویان مرد دارای اهمالکاری شدید، و 8/70 % از کل، 8/68 % از زنان، و 7/68 % از مردان دارای سطوح متوسط اهمالکاری تحصیلی هستند. نتایج دیگر نشان می‏‏دهد زنان و دانشجویانی که به رشته تحصیلی خود علاقه دارند اهمالکاری کمتری نشان دادند. رابطه بین اهمالکاری و متغییر سن معنی‏دار نبود اما بین اهمالکاری و پیشرفت تحصیلی رابطه منفی معنی‏داری وجود داشت. همچنین کسانی که در صبح و در طول ترم تحصیلی مطالعه می‏‏کنند، ودانشجویانی که با هدف کسب علم ومهارت وارد دانشگاه شده‏اند اهمالکاری‏کمتری دارند.تحلیل رگرسیون چند متغیره نشان داد که متغیرهای ترجیح زمان مطالعه، علاقه به رشته تحصیلی، پیشرفت تحصیلی، و جنسیت، در مجموع 6/22 % از واریانس رفتار اهمالکاری تحصیلی را تبیین می‏‏کنند. رفتار اهمالکاری تحصیلی در بین دانشجویان شیوع بالایی دارد. این مسأله بر جنبه‏های‏ مختلف آموزشی، سلامت و آینده شغلی دانشجویان تأثیرگذار است. بنابراین پیشنهاد می‏‏شود جهت تشخیص و درمان رفتار اهمالکاری تحصیلی اقداماتی صورت گیرد.

چکیده هدف این پژوهش تعیین عوامل موثر بر رضایت دانش‏آموزان‏ شاخه نظری دوره متوسطه از انتخاب رشته شان بوده است. جامعه پژوهشی شامل تمامی دانش‏آموزان‏ دختر و پسر سال دوم دوره‏ی متوسطه نظری است که در سال تحصیلی 88-89 مشغول به تحصیل بودند. با روش نمونه‏گیری تصادفی خوشه‏ای تعداد 209 نفراز آنان به عنوان نمونه انتخاب گردیدند که تعداد 14 نفراز آنان به صورت تصادفی در مصاحبه مشارکت کردند. به منظور گردآوری داده‏ها‏ از یک پرسشنامه چهار ارزشی شامل بیست سوال، به همراه مصاحبه استفاده گردید. روائی پرسشنامه توسط سه تن از اساتید تایید و پایایی آن با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ، 89/0 تعیین گردید.همچنین در راستای پژوهش دو پرسش و شش فرضیه مطرح گردید. تجزیه و تحلیل داده‏ها‏ با استفاده از روش‏های آمار توصیفی شامل فراوانی و درصد ویژگی‏های جمعیت شناختی نمونه پژوهش از قبیل معدل سال گذشته آنان و میزان تحصیلات پدر و مادر دانش‏آموزان‏ و آمار استنباطی شامل مجذورکا، آزمون ضرایب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون همزمان صورت گرفت. نتایج نشان داد که همبستگی مثبت و معناداری میان رضایت دانش‏آموزان‏ و متغیر علاقه شخصی و همبستگی منفی و معناداری میان رضایت دانش‏آموزان‏ و کیفیت خدمات مشاوره‏ای و نحوه انتخاب رشته در سطح خطای کمتر از 01/0 وجود دارد. اما رابطه این متغیر با متغیرنظر والدین در سطح خطای کمتر از 05/0 معنادار نمی باشد. نتایج آزمون مجذورکا نیزنشان داد که بین تناسب رشته تحصیلی با توانائیهای دانش‏آموزان‏ و رضایت آنان از انتخاب رشته‏اشان رابطه معناداری وجود دارد.همچنین نتایج بیانگر وجود ارتباط بین اولویت شغلی آینده و رضایت از انتخاب رشته بوده است. در این پژوهش عوامل موثر بر رضایت از انتخاب رشته به ترتیب، علاقه شخصی، اولویت شغلی آینده و توصیه مشاور بوده و نظر والدین کمترین نقش را داشته است.علاوه بر آن نتایج مجذور کا نشان داد که بین دانش‏آموزان‏ دختر و پسراز لحاظ میزان رضایت از انتخاب رشته خویش تفاوت معناداری وجود ندارد.اما بین دانش‏آموزان‏ رشته‏ها‏ی مختلف نظری از لحاظ میزان رضایت از انتخاب رشته خویش تفاوت معناداراست بدین صورت که بیشترین رضایت را دانش‏آموزان‏ رشته علوم‏انسانی و کمترین رضایت را دانش‏آموزان‏ رشته علوم ریاضی- فیزیک ازانتخاب رشته شان دارند.از یافته‏ها‏ی دیگر این پژوهش رضایت دانش‏آموزان‏ از الزام انتخاب رشته در سال اول دبیرستان بوده است.