فصلنامه روان شناسی تربیتی

تدوین واعتباریابی بسته‌ی آموزشی مدیریت تعارض والد-نوجوان مبتنی بر مثنوی معنوی

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

فاطمه امینی 1
محمدباقر حسنوند 2
فضل الله حسنوند 3

1 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته روانشناسی بالینی گرایش خانواده، دانشگاه جامع انقلاب اسلامی، تهران، ایران

2 استادیار گروه روانشناسی کودکان استثنایی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

3 دکتری روانشناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، دانشکده روان‎شناسی و علوم تربیتی، تهران، ایران

10.22054/jep.2026.87327.4228
چکیده
این مطالعه با هدف تدوین و اعتباریابی محتوایی بسته آموزشی مدیریت تعارض والدـنوجوان بر اساس مفاهیم استخراج‌شده از مثنوی معنوی انجام شد. پژوهش حاضر از نظر ماهیت، یک مطالعه کیفی با رویکرد تحلیل مضمون بود. جامعه آماری پژوهش، متن شرح جامع مثنوی معنوی (تألیف کریم زمانی، دوره هفت‌جلدی) را شامل می‌شد. در مرحله اول، داده‌ها با استفاده از کدگذاری باز (بر پایه واحد تحلیلِ خلاصه داستان‌ها) استخراج شدند. در مرحله دوم، کدگذاری محوری انجام گرفت و مؤلفه‌های هم‌سان در قالب محورهای مفهومی دسته‌بندی شدند. سپس در مرحله کدگذاری ترکیبی، مضامین شناسایی‌شده در قالب طبقات مفهومی گسترش یافته و سازماندهی شدند و مؤلفه‌های بنیادین مدیریت تعارض والدـنوجوان تبیین گردیدند. سرانجام، بسته آموزشی در قالب ۱۸ کاربرگ طراحی شد. اعتبار محتوایی بسته با استفاده از نظرات متخصصان (در حیطه‌های روان‌شناسی کودک و نوجوان، روان‌شناسی تربیتی، روان‌سنجی و ادبیات) و از طریق شاخص روایی محتوا (CVI) ارزیابی شد که برای تمامی تمرینات مقدار ۱ (حداکثر روایی) به‌دست آمد. یافته‌های پژوهش نشان داد که مدل مدیریت تعارض والدـنوجوان مبتنی بر مثنوی معنوی، شامل ۶ حوزه اصلی و ۶۹ خرده‌مؤلفه است. این حوزه‌ها عبارتند از: رشد شناختی (27 خرده‌مؤلفه)، ارتباط اجتماعی (15 خرده‌مؤلفه)، رشد معنوی (4 خرده‌مؤلفه)، رشد رفتار فردی (۸ خرده‌مؤلفه)، رشد اخلاقی (8 خرده‌مؤلفه) و رشد هیجانی (۷ خرده‌مؤلفه). با توجه به اعتبار محتوایی مطلوب، این بسته می‌تواند به عنوان یک ابزار مداخله‌ایِ مبتنی بر فرهنگ ایرانی-اسلامی در حوزه بهبود تعاملات والدـنوجوان به کار گرفته شود. با این حال، انجام مطالعات آینده‌نگر (مثل کارآزمایی‌های کنترل‌شده) برای سنجش اثربخشی عملی این بسته ضروری است.

کلیدواژه‌ها

اعتباریابی
مدیریت تعارض والد- نوجوان
مثنوی معنوی
تحلیل مضمون
موضوعات
فصلنامه روان شناسی تربیتی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 26 شهریور 1405

صفحه اصلی

بانک ها و نمایه نامه ها

اعضای هیات تحریریه

ارسال مقاله

تماس با ما