بررسی وضعیت شادکامی و رضایت از زندگی دانشجویان در زمان بحران بیماری ‏کرونا ویروس جدید (کووید-19)‏

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادممتاز گروه سنجش و اندازه‌گیری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران ایران (نویسنده مسئول).

2 دانشجو دکتری روان شناسی تربیتی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

هدف از انجام این پژوهش بررسی وضعیت شادکامی و رضایت از زندگی دانشجویان در زمان بحران بیماری کرونا ویروس جدید‌ (کووید-19)‏ بود. روش پژوهش توصیفی مقایسه‌ای و از نظر هدف، کاربردی بود. جامعه پژوهش دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی در استان تهران بود که در نیمسال دوم سال تحصیلی 98-99 مشغول به تحصیل بودند، که از بین آنها تعداد 213 دانشجو به روش نمونه‌‌گیری در دسترس انتخاب شدند و پرسشنامه‌های شادکامی آکسفورد و مقیاس رضایت از زندگی دینر و همکاران به صورت آنلاین تکمیل کردند. به منظور تحلیل داده‌های حاصله، از روش‌های آمار توصیفی و استنباطی بهره گرفته شد. نتایج حاصل از داده‌ها نشان داد که دانشجویان در شادکامی وضعیت خوب و در مقیاس رضایت از زندگی در وضعیت متوسط بالا قرار دارند. همچنین نتایج این پژوهش نشان داد که رابطه معناداری بین جنسیت و مقطع تحصیلی مختلف با شادکامی و رضایت از زندگی وجود ندارد و تنها در مؤلفه انرژی مثبت در شادکامی این رابطه معنادار شده است، یعنی میزان انرژی مثبت در دختران بیشتر از پسران است. با توجه به نتایج پژوهش پیشنهاد می شود که مسئولین بهداشت و سلامت جامعه باید در طول بیماری همه گیری کووید 19 بر برنامه‌ریزی جهت حفظ سلامت جسمی افراد، برنامه‌ریزی مناسبی نیز جهت حفظ و بهبود سلامت روانی افراد داشته باشند.

کلیدواژه‌ها


آیزنک، مایکل.‌ (1378). همیشه شاد باشید (ترجمۀ زهرا چلونگر). انتشارات نسل نو اندیش.
براتی سده، فرید.‌ (1388). اثر بخشی مداخلات روان‌شناسی مثبت‌گرا جهت افزایش نشاط، خشنودی از زندگی، معناداری زندگی و کاهش افسردگی: تدوین مدلی برای اقدام، پایان‌نامه دکتری، دانشگاه علامه طباطبائی.
پایگاه اطلاعاتی "worldometer"، (1399). آخرین اخبار کووید نوزده. به دست آمده در: 6 خرداد 1399. https://www.worldometers.info/fa
پسندیده، عباس.‌ (1395). الگوی اسلامی شادکامی (ویراست دوم). قم: دارالحدیث.
خبرگزاری فارس. "دو بیمار مبتلا به ویروس کرونا در قم درگذشتند" دریافت: 2020-02-19، https://www.farsnews.ir
دائمی، فاطمه و جوشنلو، محسن.‌ (1393). بررسی اعتبار و پایایی مقیاس رضایت از زندگی در دانشجویان. روان‌شناسی بالینی و شخصیت، دانشگاه شاهد، 21‌ (11)، 144-135.
دهقانی، محمدرضا و امین پور حسن. (۱۳۹۴). بررسی وضعیت سرسختی و شادکامی در بین دانشجویان دانشگاه پیام نور، اولین همایش ملی پژوهش‌های نوین در حوزه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی ایران، تهران، مرکز مطالعات و تحقیقات اسلامی سروش حکمت مرتضوی، https://www.civilica.com/Paper-SHCONF01-SHCONF01_216.html
رحیم پور، فرزانه. صالحی، یوسف. حسینیان، سیمین. عباسیان، محبوبه.‌ (1392). تبیین رضایت زناشویی زوجین بر اساس هوش معنوی و طرح واره ناسازگار اولیه. فصلنامه علمی- پژوهشی تحقیقات مدیریت آموزشی. 4. 89-77.
روابط عمومی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی. (1399).جدیدترین آمار کرونا در کشور، شناسایی ۲۰۸۰ بیمار جدید مبتلا به کووید۱۹/ بیش از ۱۱۱ هزار بیمار بهبود یافته و ترخیص شده اند‌،7 خرداد 1399، دریافت شده در 7خرداد 1399، https://behdasht.gov.ir
شجاعی، احمد و سلیمانی، اسماعیل‌. (1394). بررسی تأثیر آموزش هوش معنوی بر بهزیستی روان‌شناختی و مؤلفه‌های آن در دانش‌آموزان تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی‌ (ره) شهرستان اردبیل. مجله‌ی روان‌شناسی مدرسه، دوره 4‌ (1)، 104-121.
شکوهی امیرآبادی، لیلا؛ دلاور، علی؛ عباسی سروک، لطف اله و کوشکی، شیرین.‌ (1397). تحلیل محتوای سند تحول بنیادین آموزش و پرورش بر اساس خلاقیت و شادکامی. ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی، 8‌ (3)، 165-192.
صیامیان، حسن؛ نعیمی، ام البنین ؛ شهرابی، افسانه؛ حسن زاده، رمضان؛ اباذری، محمدرضا؛ خادملو، محمد و جوادیان کوتنائی، مریم.‌ (1390). بررسی وضعیت شادکامی و ارتباط با برخی متغیرهای جمعیت‌شناختی در دانشجویان پیراپزشکی. مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران، 21 ، 159-166.
عباس‌زاده، محمد، علیزاده‌اقدم، محمد باقر؛ کوهی، کمال و علیپور، پروین.‌ (1392). انواع سرمایه‌ها و نقش آنها در تبیین شادکامی دانشجویان. فصلنامه رفاه اجتماعی، 13‌ (51)، 215-244.
کرمی نوری، رضا. مکری، آذرخش. محمدی فر. محمد.‌ (1381). مطالعه عوامل موثر بر احساس شادی و بهزیستی در دانشجویان دانشگاه تهران، مجله روان شناسی و علوم تربیتی، 32،  41-3.
میلانی فر،‌ بهروز.‌ (1382)، بهداشت روانی، چاپ هشتم،تهران: نشر قومس.
نیک نژاد، سامان.‌ (1396). در جستجوی حق شادکامی، تهران: نشر مخاطب.
Argyle, M.‌ (2001). Personality, self-esteem and demographic predictions of happiness and depression. The Journal of Personality & Social Psychology, 32‌ (8), 912, 920.
Barbisch, D., Koenig, K. L., & Shih, F.‌ (2015). Is there a case for quarantine? Perspectives from SARS to Ebola. Disaster Medicine and Public Health Preparedness, 9‌ (5), 547-553.
Binder, M., & Coad, A.‌ (2011). From average Joe’s happiness to miserable Jane and cheerful John: using quantile regressions to analyze the full subjective well-being distribution. Journal of Economic Behavior & Organization, 79‌ (3), 275-290.
Brooks, S. K., Webster, R. K., Smith, L. E., Woodland, L., Wessely, S., & Greenberg, N., et al.‌ (2020). The psychological impact of quarantine and how to reduce it: rapid review of the evidence. The Lancet. https://doi.org/10.1016/S0140-6736‌ (20)30460-8
Chen, S., Zhang, Z., Yang, J., Wang, J., Zhai, X., & Bärnighausen, T., et al.‌ (2020). Fangcang shelter hospitals: a novel concept for responding to public health emergencies. The Lancet. https://doi.org/10.1016/S0140-6736‌ (20)30744-3
Chong, M., Wang, W., Hsieh, W., Lee, C., Chiu, N., & Yeh, W., et al.‌ (2004). Psychological impact of severe acute respiratory syndrome on health workers in a tertiary hospital. The British Journal of Psychiatry, 185‌ (2), 127-133.
Deci, E. L. and Ryan, R. M.‌ (2000). The "what" and "why" of goal pursuits: Human needs and the self-determination of behavior. Psychological Inquiry, 11‌ (4): 227-268.
Diener E, Biswas-Diener R.‌ (2002). Will money increase subjective well-being?. Soc Indicators Res; 57‌ (2): 119-169.
Diener E, Oishi S, Lucas RE.‌ (2003). Personality, culture, and subjective well-being: Emotional and cognitive evaluations of life. Annu Rev Psychol; 54‌ (1): 403-425.
Diener, E. D., Emmons, R., Larsen, R., & Griffin, s.‌ (1985). The Satisfaction With Life Scale. Journal personality assessment, 49, 71-74.
Fujita F, Diener E, Sandvik E.‌ (1991). Gender differences in negative affect and well-being: The case for emotional intensity. J Pers Soc Psychol; 61‌ (3): 427-434.
Gensini, G. F., Yacoub, M. H., & Conti, A. A.‌ (2004). The concept of quarantine in history: from plague to SARS. Journal of Infection, 49‌ (4), 257-261.
Gong, B., Zhang, S., Yuan, L., & Chen, K. Z.‌ (2020). A balance act: minimizing economic loss while controlling novel coronavirus pneumonia. Journal of Chinese Governance. 52-75.
Greyling, Talita; Rossouw, Stephanie; Adhikari, Tamanna.‌ (2020). Happiness-lost: Did Governments make the right decisions to combat Covid-19?, GLO,Discussion Paper, No. 556, Global Labor‌ Organization‌ (GLO), Essen, http://hdl.handle.net/10419/217494
Gruber, Mauss, Tamir‌ (2011), A Dark Side of Happiness? How, When, and Why Happiness is Not Always Good. Perspectives on Psychological Science, 6‌ (3), 222-233.
Huang, Y., & Zhao, N.‌ (2020). Generalized anxiety disorder, depressive symptoms and sleep quality during COVID-19 epidemic in China: a web-based cross-sectional survey. medRxiv.
Jalloh, M. F., Li, W., Bunnell, R. E., Ethier, K. A., O Leary, A., & Hageman, K. M., et al.‌ (2018). Impact of Ebola experiences and risk perceptions on mental health in Sierra Leone, July 2015. BMJ Global Health, 3‌ (2), e471.
Lee, S. M., Kang, W. S., Cho, A., Kim, T., & Park, J. K.‌ (2018). Psychological impact of the 2015 MERS outbreak on hospital workers and quarantined hemodialysis patients. Comprehensive Psychiatry, 87, 123-127.
Liu, S., Yang, L., Zhang, C., Xiang, Y., Liu, Z., & Hu, S., et al.‌ (2020). mental health services in China during the COVID-19 outbreak. The Lancet Psychiatry.
Liu, X., Kakade, M., Fuller, C. J., Fan, B., Fang, Y., & Kong, J., et al.‌ (2012). Depression after exposure to stressful events: lessons learned from the severe acute respiratory syndrome epidemic. Comprehensive Psychiatry, 53‌ (1), 15-23.
Locke, B., Low, M., & Forsgren, E.‌ (2019). An integrated management strategy to prevent outbreaks and eliminate infection pressure of American foulbrood disease in a commercial beekeeping operation. Preventive Veterinary Medicine, 167, 48-52.
Lu, Haiyang; Nie, Peng; Qian, Long‌ (2020). Do Quarantine Experiences and Attitudes Towards COVID-19 Affect the Distribution of Psychological Outcomes in China?A Quantile Regression Analysis, GLO Discussion Paper, No. 512, Global Labor Organization‌ (GLO), Essen, http://hdl.handle.net/10419/215740
Maynard, M. S., Perlman, C. M., & Kirkpatrick, S. I.‌ (2019). Food insecurity and perceived anxiety among adolescents: An analysis of data from the 2009-2010 National Health and Nutrition Examination Survey‌ (NHANES). Journal of Hunger & Environmental Nutrition, 14‌ (3), 339-351.
Reynolds, D. L., Garay, J. R., Deamond, S. L., Moran, M. K., Gold, W., & Styra, R.‌ (2008). Understanding, compliance and psychological impact of the SARS quarantine experience. Epidemiology & Infection, 136‌ (7), 997-1007.
Robertson, E., Hershenfield, K., Grace, S. L., & Stewart, D. E.‌ (2004). The psychosocial effects of being quarantined following exposure to SARS: A qualitative study of Toronto health care workers. The Canadian Journal of Psychiatry, 49‌ (6), 403-407.
Schaller, M.; Murray, D.R.; Bangerter, A.‌ (2015). Implications of the behavioral immune system for social behavior and human health in the modern world. Philos. Trans. Biol. Sci, 370, 1–10. [CrossRef]
Shuhood Mirza, Mohammed, Zeng, Xiaojun.‌ (2013). Learning the Student’s Happiness Model, The University of Manchester School of Computer Science, Research Methods and Professional Skills.
Sibley CG, Greaves L, Satherley N, Wilson M, Lee C, Milojev P, Bulbulia J, Osborne D, Milfont T, Overall N, Houkamau CA, Duck IM, Vickers-Jones R, Barlow F‌ (2020) Short-term Effects of the Covid-19 Pandemic and a Nationwide Lockdown on Institutional Trust, Attitudes to Government, Health and Wellbeing. American Psychological Association. https://psyarxiv.com/cx6qa
Taylor, M. R., Agho, K. E., Stevens, G. J., & Raphael, B.‌ (2008). Factors influencing psychological distress during a disease epidemic: Data from Australia’s first outbreak of equine influenza. BMC public health, 8‌ (1), 347. https://doi.org/10.1186/1471-2458-8-347
World Health Organization, 2020a, WHO Director-General’s opening remarks at the media briefing on COVID-19 - 11 March 2020. Accessed March 11,