رابطه چرخۀ شبانه‌روزی با عملکرد تحصیلی در دانش‌آموزان دختر مقطع اول راهنمایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه علامه طباطبائی

2 کارشناسی ارشد روان‌شناسی تربیتی دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

همه چیز در جهان حرکت موزون دارد. با نگاهی دقیق به دنیای اطراف پی می‌بریم که حیات و زندگی به شکل فعالیت دوره‌ای با آهنگی منظم است. هدف این مقاله بررسی رابطه بین ریتم‌های شبانه‌روزی دانش‌آموزان با عملکرد تحصیلی آنان است. روش این پژوهش می­باشد. جامعه این تحقیق را دانش­آموزان دختر اول راهنمایی منطقه 12 شهر تهران تشکیل می­دهد که با استفاده از روش نمونه­گیری تصادفی خوشه‌ای 70 نفر انتخاب شد. برای سنجش نوع ریتم شبانه‌روزی دانش‌آموزان اعم از نوع صبح‌گاهی و عصرگاهی از پرسشنامۀ هورن و استبرگ (1976) استفاده شد. عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان نیزاز طریق آزمون دقّت‌سنج تولزپیرون، آزمون محاسبات ریاضی، تست حافظه بینایی (دیداری) و تست حافظۀکلامی (گفتاری) سنجیده شد. جهت مقایسه‌ی ریتم‌های شبانه‌روزی دانش‌آموزان (صبح‌کار و عصرکار) از آزمون t و به منظور مقایسه‌ی رابطه ریتم شبانه‌روزی و نوبت ارزیابی در دانش‌آموزان از تجزیه و تحلیل واریانس (ANOVA) استفاده شد. نتایج نشان داد که بین نوع چرخه شبانه روزی و عملکرد تحصیلی شامل حافظه کلامی، عملکرد ریاضی و دقّت رابطه وجود دارد. لیکن با حافظه دیداری رابطه معناداری وجود ندارد. هم چنین بین عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان صبح‌کار و عصرکار تفاوت معناداری وجود دارد؛ بنابراین، لازم است مدیران و متصدیان آموزشی به منظور بهینه کردن فرایندهای یادگیری و یاددهی وبرنامه‌ریزی مفید از ساعات پربازده و کم‌بازده دانش‌آموزان اطلاع داشته باشند.

کلیدواژه‌ها